|
|
|
|
 |
|
|
|
Turski pisac Evlija Celebija je jos 1663.godine prilkom svog boravka u Zemunu napisao da u varosi postoji "mekteb"(osnovna skola) i to je prvi pomen neke skolske ustanove u gradu.Srpski ucitelji se pominju u jednom dokumentu jos 1728. godine a nekoliko godina kasnije radi neki "mesar Toma" verovatno kao privatni ucitelj.Prva skolska ustanova otvorena je pri kapucinskom manastiru na mestu tadasnje katolicke crkve 1728. godine pa se tako ova godina uzima kao pocetak skolstva u Zemunu. |
|
U to doba i zemunski Srbi grade svoju skolu,na prostoru pored Nikolajevske crkve i ona pocinje svoj rad 1745. godine.Od 1755. godine pocinje da radi i jevrejska skola u danasnjoj Primorskoj ulici,pored sinagoge,a od 1794. godine radi i grcka skola.U prvoj polovini XIX veka su otvorene skole i u novonastalim zemunskim predgradjima,Gornja varos i Francenstal.Takodje je 1918. godine posle oslobodjenja sa radom pocela i skola koja danas nosi naziv "Svetozar Miletic" i ona se danas smatra za pravog nastavljaca tradicije zemunske skole. |
|
Odobrenjem Vrhovne vojne komande od 23. septembra 1858. godine u Zemunu je osnovana dvorazredna Niza realna skola,preteca danasnje gimnazije.Nastava je pocela 15.oktobra iste godine,sa samo jednim razredom u koji je bio upisan 21 ucenik.Drugi razred je otvoren 1. oktobra 1859. godine,a u jesen 1868. i treci razred.Cetvrti razred je otvoren 1. oktobra 1872. godine pa je tako skola postala prava niza realna skola i dobila zvanican naziv Mala realkau Zemunu.Od 14. marta 1878. godine odluceno je da se zemunska niza realka postepeno pretvori u Veliku realku,pa je 1879. godine otvoren peti ,1880. sesti a 1881. i sedmi razred.naredbom vlade od 19. oktobra 1884. godine devojcicama je uskracen upis u prvi razred realke,te ona 1887. godine postaje cisto muska.Prvi ispit zrelosti se u zemunskoj Velikoj realci polagao 1882. godine a od iduce godine uvodi se srpski jezik kao nastavni.Carskim reskriptom i vladinom naredbom zemunska Velika realka je 1895. godine transformisanau realnu gimnaziju sa osam razreda a prvi ispit zrelosti u novoj skoli odrzan je 1900. godine.Skolske 1913/14.godine,gimnaziju pohadja oko 350 ucenika ,a nastavu vodi oko 30 nastavnika |
|
U vreme prvog svetskog rata skola radi smanjenim intezitetom.Od 1917. godine ponovo je dozvoljen upis zenske dece.Od 1923. godine uvedena je mala matura ,a 1925. godine u skoli je prihvacen jedinstven plan i program koji je vazio za celu drzavu.Od 1924. godine skola nosi naziv Drzavna muska realna gimnazija u Zemunu ,koja od 1932. godine opet postaje mesovita.Skolske 1935/36. gimnaziju pohadja oko 1300 ucenika ,a u njoj radi oko 60 nastavnika.Tokom okupacije za vreme drugog svetskog rata skola radi u teskim uslovima a vise od sto ucenika daje zivot u borbi. Posle oslobodjenja 1946. godine podeljena je na dve mesovite skole,koje se opet ujedinjuju tek 1958. godine kao Prva zemunska gimnazija.Do danas je u njoj maturiralo preko 10.000 ucenika a trenutno je pohadja oko 1500 ucenika koje uci 80 nastavnika. |
|
Sadasnja zgrada izgradjena je 1879/80. godine uglavnom iz sredstava tzv. granicnog fonda.Projektovao ju je u stilu renesanse arhitekta Nikola Kolar a podignuta je na bivsem zemljistu Kontumaca na mestu na kom je kasnije formiran park.Zgrada je svecano otovorena 30.maja 1880. godine kada je zasnovan i Gradski park.Skucenost prostora je vec 1912. godine dovela do toga da nacine planovi za dogradnju i prosirenje zgrade.Uprkos protivljenju zemunskih zvanicnika koji su trazili da se dve zgrade povezu u renesansnom slogu novo zdanje je projektovano u stilu postsecesije,ali se ipak dobro uklopilo sa starijom gradjevinom.Usled izbijanja rata nova zgrada je zavrsena 1916. godine.Zdanje gimnazije je dosta osteceno u ratovima,kada su u oba slucaja tu boravili vojnici,zarobljenici pa cak i konji.Ipak se zadrzala i do danasnjih dana i predstavlja jednu od najreprezentativnijih gradjevina starog jezgra Zemuna... |
|
Na beogradskom Liceju poljoprivredna nauka se sa prekidima predavala jos od 1853. godine.Poljoprivredni odsek,ustanovljen jos 1905. godine pri Filozofskom fakultetu, prerastao je 1919. godine u zaseban ,Poljoprivredno-sumarski fakultet.Gradnja fakultetske zgrade je pocela na zemljistu bivseg Kontumaca 1930. godine po planovima arhitekte Gojka Tadica.Od osnivanja ove skolske ustanove do danas diplomiralo je viso od 10.000 studenata a nekoliko njih je magistriralo i doktoriralo. |
|
U Zemunu postoji veliki broj osnovnih,srednjih i visih skola koje su otvorene posle 1950. godine a neke od nji treba spomenuti.Skole u Gornjoj varosi:OS "Rade Koncar",OS "Sutjeska",OS "Gornja varos",OS "Gavrilo Princip",OS "Desanka Maksimovic",OS "Lazar Savatic" i dr.Osim zemunske gimnazije postoje i srednje skole:masinske skole "Nada Dimic" i "Zmaj",medisinska skola "Nadezda Petrovic",auto-aobracajna skola "Branko Pesic" kao i vise skole Visa medicinskaVisa masinska i Visa skola unutrasnjih poslova. |
|
|
|
|
